|
قيمت:
15000 ريال
شابك:
9789647746533
نوبت چاپ:
چاپ اول
نوع جلد:
رقعي (شوميز)
موضوع:
1. ادبيات ايراني ـ پيش از اسلام ـ تاريخ و نقد .ـ 2.
فلسفه ـ ردهبندي
چکيده
مسئله اصلي در پژوهش حاضر آن است كه بر
پايه متون بازمانده از ايران باستان، كمك گرفتن از بازتاب
محدود فلسفه ايراني در ميراث مكتوب نزد ديگر ملل همسايه و
البته با بهرهگيري از پژوهشهاي صورت گرفته تا امروز، طرح
ردهبندي محافل و مكاتب مزدايي در فلسفه ايران باستان بر
چه اساسي ميتواند عملاً پاسخگوي ابعاد گوناگون و پيچيده
موضوع باشد.
موضوع فلسفة ايران باستان، در طي چندين دهه
مورد مطالعة ايرانشناساني قرار گرفته است كه به اين بعد
از فرهنگ ايراني توجه نمودهاند؛ اما همواره تصوير عرضه
شده از آن مقدماتي و به دور از يك نظام ردهبندي با تكيه
بر شناسههاي كارآمد بوده است. از هنگام هجوم اعراب به
ايران تاكنون، در سدههاي نخستين اسلامي، با وجود توجه
عالمان جهان اسلام به برخي از وجهههاي انديشة ايران
باستان، هم چون آموزههاي اخلاقي و فلسفة سياسي، ديگر
جنبههاي فلسفي در اين فرهنگ تقريباً ناديده گرفته شد. در
اين سدهها حتي در آن حد كه بيروني در تحقيق ماللهند به
بررسي انديشههاي فلسفي هند پرداخت، توجه مشابهي به
انديشههاي ايران باستان نشد. تنها در قرن 6 ق. شيخ شهاب
الدين سهروردي، به فلسفة ايران باستان توجه كرد كه انگيزة
وي هنوز به درستي مورد مطالعه قرار نگرفته است. اما پس از
سهروردي، بار ديگر باب اقبال به «فلسفة ايران باستان» بسته
شده و گامهاي پسين در محافل سنتي اسلامي، چيزي جز شروح و
حواشي بر نوشتههاي سهروردي نبوده است. با توجه به پا
گرفتن مطالعات ايران باستان در محافل استشراقي و سپس
ايراني، به ويژه در طي سدة اخير، مسالهي انديشة فلسفي در
ايران باستان مورد توجه پژوهشگران قرار گرفت. با توجه به
كمبود منابع برجا مانده، به نظر نميرسد در ايران باستان
نوشتههايي مستقل در باب «فلسفه» تدوين شده باشد و حتي در
صورت تدوين چنين آثاري، انتظار نميرود آثاري فلسفي با
وجهة غيرديني، از دستبرد حوادث تاريخي و گذشت زمان در امان
مانده باشد. بنابراين مضامين فلسفي را بايد در خلال آثار
ديني و البته اندك آثار غيرديني بازمانده جستوجو كرد.
نگارنده در كتاب حاضر در پي آن است كه بدون ملاحظة فلسفهي
ايران باستان از دريچة ديني خاص براي دستيابي به ردهبندي
مكاتب، ميراث فلسفي ايران باستان را از حيث شاخصههاي
موجود بازنگري كند.
كتاب در سه بخش تنظيم شده است. بخش
اول: زمينهها و مراحل تحول فلسفه مزدايي. بخش
دوم: تحليل منابع و پيجويي شاخصهها؛ كه در سه فصل
تنظيم شده است. فصل اول، ادبيات اوستايي. فصل دوم،
كتيبههاي پارسي باستان. فصل سوم، ادبيات پهلوي. بخش
سوم: روشها و گرايشها در ردهبندي؛ كه در چهار فصل
تنظيم شده است. فصل اول، روشهاي ردهبندي در مطالعات
فلسفي. فصل دوم، گرايشهاي ردهبندي. فصل سوم، پيكرههاي
ردهبندي. فصل چهارم، الگوي پيشنهادي براي ردهبندي.
|
